Prawo dotyczące odpadów medycznych

Odpady medyczne, w tym zwłaszcza odpady o właściwościach zakaźnych, wymagają szczególnego sposobu zagospodarowania.

Zapisy ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. 2013 poz. 21) wyznaczają zasady zbierania, magazynowania oraz ostatecznego zagospodarowania tego rodzaju odpadów.

Zakaźne odpady medyczne powinny być zbierane w miejscach powstawania, w sposób uwzględniający ich właściwości. Wyjątek stanowią odpady medyczne powstałe w wyniku udzielania świadczeń zdrowotnych w miejscu wezwania - odpady te powinny zostać usunięte przez osoby udzielające świadczeń zdrowotnych i z zachowaniem odpowiednich środków ostrożności bezzwłocznie przekazane do pomieszczenia lub urządzenia przystosowanego do magazynowania odpadów medycznych. W wyjątkowych sytuacjach (ze względów bezpieczeństwa lub w celu zapewnienia ciągłości odbioru odpadów) marszałek województwa może zezwolić, w drodze decyzji, na zbieranie zakaźnych odpadów medycznych lub weterynaryjnych poza miejscem ich wytwarzania.

Szczegółowe zasady postępowania z odpadami medycznymi: zasady zbierania i czasowego magazynowania przed poddaniem odpadów procesowi unieszkodliwiania lub przed ich przetransportowaniem do miejsca unieszkodliwiania oraz warunki transportu wewnętrznego w obiektach, w których udziela się świadczeń zdrowotnych lub prowadzi badania i doświadczenia naukowe w zakresie medycyny były określone w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 30 lipca 2010 r. w sprawie szczegółowego sposobu postępowania z odpadami medycznymi (Dz.U. 2010 nr 139 poz. 940). Rozporządzenie to zostało uchylone 24 stycznia 2016 r. 

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 24 lipca 2015 r. w sprawie rodzajów odpadów medycznych i odpadów weterynaryjnych, których odzysk jest dopuszczalny (Dz.U. 2015 poz. 1116) określa rodzaje odpadów medycznych, których odzysk jest dozwolony.

Zgodnie z przepisami rozdziału 3 ustawy o odpadach zakaźne odpady medyczne unieszkodliwia się przez termiczne przekształcanie w spalarniach odpadów niebezpiecznych. Niedozwolone jest ich unieszkodliwianie we współspalarniach odpadów.

Unieszkodliwianie odpadów należy prowadzić zgodnie z wymaganiami i sposobami określonymi w rozporządzeniu Ministra Zdrowia 23 grudnia 2002 r. w sprawie dopuszczalnych sposobów i warunków unieszkodliwiania odpadów medycznych i weterynaryjnych (rozporządzenie to zostało uznane za uchylone 24 stycznia 2016 r.). W ustawie o odpadach znajduje się delegacja do wydania nowego rozporządzenia.

Posiadacz odpadów, który unieszkodliwia zakaźne odpady medyczne lub zakaźne odpady weterynaryjne przez ich termiczne przekształcanie jest zobowiązany:

  • do uzyskania zezwolenia na przetwarzanie polegające na unieszkodliwianiu zakaźnych odpadów medycznych, przy czym we wniosku o wydanie zezwolenia podaje dodatkowo informacje dotyczące:
    • danych technicznych instalacji lub urządzenia, wraz ze wskazaniem rodzaju i typu (modelu) instalacji lub urządzenia, oraz nazwy i adresu lub siedziby producenta,
    • dokładnego opisu procesu unieszkodliwiania z wyszczególnieniem wszystkich jego etapów,
    • wskazania metody okresowej kontroli mikrobiologicznej skuteczności procesu unieszkodliwiania,
    • wymagań dotyczących pojemników lub worków, w których odpady będą unieszkodliwiane w zgłaszanym rodzaju i typie (modelu) instalacji lub urządzenia,
    • masy unieszkodliwianych odpadów w okresie roku oraz dołącza
    • oryginały wyników badań mikrobiologicznych procesu unieszkodliwiania w danej instalacji lub urządzeniu z podaniem dokładnego opisu użytej metody badania lub kopie tych wyników potwierdzone za zgodność z oryginałem,
    • instrukcję obsługi instalacji lub urządzenia uwzględniającą wymagania dotyczące przeglądu technicznego;
  • na wniosek wytwórcy zakaźnych odpadów medycznych lub zakaźnych odpadów weterynaryjnych, do potwierdzenia unieszkodliwienia odpadów przez termiczne przekształcanie, wydając dokument potwierdzający unieszkodliwienie, którego wzór oraz szczegółowy sposób wydawania dokumentu i terminy przekazywania określone zostały w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 13 stycznia 2014 r. w sprawie dokumentu potwierdzającego unieszkodliwienie zakaźnych odpadów medycznych lub zakaźnych odpadów weterynaryjnych (Dz.U. 2014 poz. 107)
  • do przekazywania kopii dokumentu potwierdzającego unieszkodliwienie wojewódzkiemu inspektorowi ochrony środowiska właściwemu ze względu na miejsce wytwarzania zakaźnych odpadów medycznych lub zakaźnych odpadów weterynaryjnych.

 

Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. 2014 poz. 1923)

Zgodnie z art. 3 ust. 6 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, odpadami są każde substancje lub przedmioty należące do jednej z kategorii, które ustawodawca określił szczegółowo w Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 9 grudnia 2014 r. w sprawie katalogu odpadów, których posiadacz pozbywa się, zamierza pozbyć się lub do ich pozbycia się jest obowiązany.

Zgodnie z zapisami art. 3 ust. 1 pkt 8 ustawy o odpadach, odpadami medycznymi są odpady powstające w związku z udzielaniem świadczeń zdrowotnych oraz prowadzeniem badań i doświadczeń naukowych w zakresie medycyny. Odpady medyczne powstają w czasie diagnozowania, leczenia i profilaktyki medycznej.

Odpad medyczny jest niebezpieczny, jeżeli wykazuje co najmniej jedną spośród właściwości niebezpiecznych, określonych w załączniku nr 3 ustawy o odpadach. Większość odpadów medycznych to odpady niebezpieczne, jednak nie wszystkie.

 

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 grudnia 2014 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. 2014 poz. 1923)
Rozporządzenie dzieli odpady według źródła powstawania na 20 podstawowych kategorii i setki podkategorii, stanowiąc punkt wyjścia aktów wykonawczych określających dopuszczalne sposoby gospodarowania odpadami.

This project has been funded with support from the European Commission. This website reflects the views only of the author, and the Commission cannot be held responsible for any use which may be made of the information contained therein.